Eksperyment z cieniem
Czytanka o prostym doświadczeniu z długością cienia w różnych porach dnia.
Na co zwrócić uwagę?
Ćwicz porównywanie danych z różnych momentów i wyciąganie wniosku na podstawie kilku obserwacji.
Klasa Filipa miała sprawdzić, czy cień tego samego przedmiotu wygląda przez cały dzień jednakowo. Na boisku ustawili prosty kij w miejscu, które przez wiele godzin było oświetlone przez słońce. Obok położyli kredę i miarkę.
O dziewiątej rano cień był długi i skierowany w stronę budynku. Dzieci obrysowały jego koniec kredą oraz zapisały długość w tabeli. W południe wróciły w to samo miejsce. Cień stał się wyraźnie krótszy i znajdował się w innym kierunku.
Po lekcjach wykonali trzeci pomiar. Cień znów był dłuższy, ale nie pokrywał się z poranną linią. Filip początkowo sądził, że ktoś przesunął kij. Sprawdzili jednak zaznaczenie przy jego podstawie i upewnili się, że cały czas stał w tym samym miejscu.
Nauczyciel wyjaśnił, że położenie Słońca na niebie zmienia się w ciągu dnia, dlatego zmieniają się również kierunek i długość cienia. Uczniowie porównali trzy wyniki i narysowali je obok siebie w zeszycie.
Filip napisał w podsumowaniu, że pojedyncza obserwacja nie pokazałaby całej zmiany. Dopiero kilka pomiarów wykonanych w różnych godzinach pozwoliło zauważyć wyraźny wzór.
Pytania do tekstu
- Co uczniowie ustawili na boisku?
- Jak zmienił się cień w południe?
- Dlaczego Filip myślał, że kij został przesunięty?
- Co wyjaśnił nauczyciel?
- Dlaczego potrzebne były trzy pomiary?
Słowniczek
Przeczytaj trudniejsze słowa i ich krótkie objaśnienia. Potem spróbuj odnaleźć te wyrazy w czytance.
- pomiar
- sprawdzenie wielkości czegoś, np. długości
- podstawa
- dolna część, na której coś stoi
- wzór
- powtarzająca się zależność zauważona w danych
Ćwiczenie po czytaniu
Narysuj trzy proste kreski symbolizujące cień rano, w południe i po południu. Podpisz je i napisz jedno zdanie porównujące ich długość.